HAKAN ENDER SERT

Eninde sonunda piyasa kazanır

Ne kadar direnmeye çalışırsanız çalışın, ne kadar düşman ilan ederseniz edin, ne kadar saçma tezlerinizin sonucunun doğru çıkacağı konusunda diretirseniz diretin eninde sonunda PİYASA KAZANIR.

Bir ülkeye para da gökten yağmıyor, ürünler de sihirli değnek ile üretilmiyor. Bir şey üretip pazarda sunmak için her şeyden önce para lazım. Para nedir? Nasıl ortaya çıkmıştır amacı nedir bunu daha önceden anlatmıştım. Kısaca hatırlatmak gerekirse para bir mübadele vasıtasıdır. İnsanlar her işi kendileri bizzat yapamayacakları için bu mübadele vasıtasına ihtiyaç duyarlar.

Kişi berberlik hizmeti verir ki para kazansın o para ile gidip markette alışveriş yapsın, kişi galerici hizmeti verir ki kazandığı para ile gitsin bir şeyler yesin içsin, teknolojik ürün alsın hayatını kolaylaştırsın…

Her şeyin başı bu para olmazsa o zaman üretimin çarkları yavaşlayacaktır. Üreticide para olmaz ise ham madde alamaz, çalıştıracak işçi bulamaz. Petrol üreten size petrolü bedavaya vermez parası ile verir. Ne kadar paraya vereceği de sizin elinizde mübadele vasıtası olan paranın gücü ile alakalı bir durumdur. Eğer paranız güçlü değilse ve yeterli ham maddeye sahip değilseniz bir ürünü üretmek için ihtiyacınız olan ham maddeyi daha pahalıya alırsınız. Daha pahalıya alırsanız doğal olarak da kar oranınızı korumak ister ve daha pahalıya satarsınız. Tüketiciye pahalı fiyatlar yansır. Bir yerden bir yere mal taşıyacak kamyonun vergisi artarsa, kullandığı mazotun fiyatı artarsa haliyle o giderler de satım fiyatına eklenecektir. Haliyle bu durumlarda zincirin son halkası olan tüketicinin cebini yakar.

Peki tüketicinin cebinde para var mı? Tüketicinin cebinde nasıl para olur? Tüketicinin cebinde para olması için kendisinin de bu mübadele vasıtasını kazanmak için çalışması lazım. Peki nasıl çalışacak? Ya kendi iş yerini kuracak kendi nam ve hesabına çalışacak veyahut devlet ya da özel hukuk tüzel kişi veyahut gerçek kişisi bir başkasının nam ve hesabına çalışacak. Kendi iş yerini kurması için piyasa şartlarının uygun olması lazım. Piyasa önünü görmek ister, önünü görmek içinse hukuk ister, değişmeyen sabit kurallar ister. Başkasının yanında bu kişinin çalışması için ne olması lazım, kendisine iş verecek kurumların olması lazım. Bu kurumlar nerde olur peki? Piyasa şartlarının olağan olduğu hukuk devletinin olduğu yerlerde olur.

Eğer siz hukuk devletini sağlayamıyor iseniz bu ülkeye para gelmez. Para kendini güvende hissetmez ise uçar gider. Para gelmez ise yatırımlar ve işler olmaz. Yatırım olmaz ise kimse bu yatırımlara katılıp, yatırımcıların yanında çalışıp kazanması gereken mübadele vasıtası parayı kazanamaz. Bu parayı kazamaz ise cebinde parası olmaz. Diğer yandan üreticinin gelmemesi bir şey üretilmeyeceği anlamı taşıdığında piyasadaki mallar azalır. Hem mal azlığından hem de paranın değersizliğinden ve dolayısıyla giderlerin de devamlı arttığından her şeyin fiyatı yükselir. Piyasa herhangi bir devlet değildir. Aslında piyasa dediğimiz şey paranın bizzat kendisidir. Para güvenli yerde durmaz. Müslüman da olsanız durmaz, Türk de olsanız durmaz.

Hukuk yoksa para yok, para yoksa iş yok, iş yoksa kazanç yok, kazanç yoksa karın tokluğu yok. Kısacası para dediğimiz şey, tek bir düz zincir halkaları üzerinde dönmez. Birbirlerine bağlı milyonlarca zincirden oluşan ve milyonlarca ihtimalli yollardan döner. Her şey birbirini otomatik olarak etkiler. Sadece işçilerden gelir vergisi alınmaması bütün piyasayı hareketlendirmeye yeten bir durumdur. Neden? Yukarıda anlattığım gibi mübadele vasıtası ile bir şeyler alınır, bu vasıtayı kazananlar yeniden kullanıp bir şeyler alır ve bu sonsuzluk içinde döner…

Piyasaya karşı savaş açmak, market denetlemek fiyatları düşürmez. Hadi baskı yaptınız marketler cezalardan korktu mucize yarattı ve fiyatları %50 düşürdü. Ertesi gün ne yapacak? Bu adam neden market işletiyor? Mübadele vasıtası parayı kazanmak için. Kazanamazsa neden market işletsin? Kazanmak için mecburi olarak zam yapacak… 2009’^da faiz lobileri yok muydu? Bir anda hortladı sanırım. O zaman iktidar aynı iktidardı, ama o zaman insanlar önlerini görebiliyordu. Yatırım yapıyordu istihdam sağlıyordu…

27 Ekim 2021
Yorumlar (1)
İSMAİL VAYSAL
28 Ekim 2021

Ekonomi ilmi ile ilgili merak edilen, kapitalist sistemde cevap bulunamayan bütün soruların cevabı " MİLLİ EKONOMİ MODELİ 'NDE.

Captcha işaretlenmemiş.
Yazarın Diğer Yazıları
Kutsal meslek: Öğretmenlik

27 Kas 2021

Tüketici hakkını arasın

23 Kas 2021

Asli kurucu iktidar/Tali kurucu iktidar

22 Kas 2021

Şehitkamil’e neden bakılmıyor?

20 Kas 2021

NAFAKA SORUNU

19 Kas 2021

Sayın savcım inin ordan

18 Kas 2021

Gaziantep trafik sorunu

16 Kas 2021

Bu Dünyadan Bir Mustafa Kemal Geçti

11 Kas 2021

Fatma Şahin’e açık mektup

06 Kas 2021

Hiç bir şey yapmayın o bize yeter

30 Eki 2021