Konteyner krizi 2022 yılına kadar uzayabilir

Veriler konteyner ekipman üretiminin ilk çeyrekte rekor kırdığını gösterse de, sektör uzmanları yeni konteyner üretiminin bu yıl tahmin edilen yüzde 52’lik artışa rağmen talebe yetmeyeceği ve enflasyonel baskı da yaratan konteyner sıkıntılarının 2022’ye sarkabileceği görüşünde.

Cumhuriyet > Ekonomi - 10 Mayıs 2021

Pandemiyle birlikte başlayan ve doğru noktada yeterince konteyner olmamasıyla büyüyen konteyner krizi, sektörün iki önemli leasing devinin öngörülerine göre - bu yıl görülecek rekor yeni üretime rağmen - 2022 yılına uzayabilir.

Konteyner leasing şirketleri Triton International ve CAI Intenational, nisan ayında ilk çeyrek sonuçlarını açıklarken “Konteyner kapasitesi yetersiz olmaya devam ettikçe, konteyner kiralayıcıları için kârlı bir yıl olacağı” beklentisini paylaştı. Freight Waves haberine göre, iki şirket de arzın yetersiz olması nedeniyle fiyatların yükseldiğine dikkat çekerek bu durumun muhtemelen 2022’ye de sarkarak leasing performansına olumlu etki edeceğine işaret etti. CAI International CEO’su “Deniz taşımacılığı yapan şirketlerin şu anda mücadele ettikleri konteyner kıtlığınına ilişkin bir rahatlama beklentileri yok. Yani bizim için görünüm en az yıl sonuna kadar ve muhtemelen 2022’ye de sarkacak şekilde, hayli iyi görünüyor” diye konuşuyor.

Dünya gazetesinden Hilal Sarı'nın haberine göre, dünyadaki toplam konteyner üretiminin yaklaşık yüzde 80’i sadece üç Çinli şirketten geliyor: CIMC, DIC ve CXIC. Üretimde rekor büyüme var ve konteyner sektörünü yakından izleyen Drewry verilerine göre bu yıl sektörün toplam yeni konteyner üretiminin geçen yıla göre yüzde 52 artacağı tahmin ediliyor. Tahminler bu rekor artışın toplam konteyner kapasitesini yüzde 6 ila 8 artıracağı yönünde. Ancak konteyner çok hızlı üretilebilen bir ürün değil ve üretim yatırımlarının zaman alması, kapasite kısıtını yeterince hızlı bertaraf etmeyi zorlaştırıyor.

İlk çeyrekte 1,4 milyon TEU konteyner üretimi ile çeyreklik üretim bazında tarihi bir rekor kırıldığını aktaran Drewry Shipping Consultans tahminlerine göre küresel konteyner hacmi 2020’de yüzde 5,8 artışla 45,7 milyon TEU’ya yükseldi. İlk çeyrekteki üretim 2020 son çeyreğe göre yüzde 10’un üzerinde, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 21’lik bir artışa denk geliyor. Rekor ilk çeyrek üretimin ardından Drewry yılın 4,7 milyon TEU üretimle kapatılacağı görüşünde.

Drewry’den konteyner ekipmanları kıdemli analisti John Fossey “Mevcut üretim faaliyetine göre toplam 2021 üretiminin 4,7 milyon TEU’yu geçebileceğini öngörüyoruz. Bu en son 2018’de görülen 4,42 milyon TEU’luk rekorun da üzerine çıkılacağı, geçen yılki 3,1 milyon TEU’luk üretime göre yüzde 52’lik bir artış kaydedileceği anlamına geliyor” diye açıkladı.  Yıl sonuna kadar tüm üreticilerde üretim kapasitelerinin dolu olduğunu belirten Drewry, ilk çeyrek üretiminin yüzde 90’ının 40ft yüksek kübik konteynerden oluştuğu bilgisini verdi.

Yeni konteyner üretimi sadece artan talebi karşılamak için değil, 15 yıllık ömrünü dolduran konteynerlerin yerini doldurmak için de gerekiyor. The Load Star analizinde sektörde genelde konteynerler için 15 yıllık bir yaşam biçildiği belirtilerek 2005 ve 2009 yılları arasında üretilen konteynerlerin büyük bir kısmının faliyet hayatının yakında sona ereceği belirtiliyor. Bu yılki rekor üretim getiren siparişlerin yüzde 45’inin yenileme ihtiyaçlarına gittiğini belirten Fossey, 2000’li yılların sonunda çok fazla üretim gerçekleştiğini ve yeni üretimin yenilemeye gidecek payının gelecek yıl ve 2025’e kadar yüzde 60’ın üzerine çıkacağını aktarıyor.

Denizcilik sektörüne danışmanlık yapan Drewry’den konteyner analisti Fossey de konteyner leasing şirketleriyle aynı fikirde: “Bu rekor üretim de muhtemelen şu anda dünyadaki birçok denizcilik şirketi ve brokerin mücadele ettiği akut konteyner kısıtlarını hafifletemeyecek. Korkarım arz kısıtı yıl sonuna kadar devam edecek.”

Fossey, taşıyıcılar yeni kapasiteye sahip olsa da, limanların bu kapasite artışına ayak urdurmasının da zaman alacağını belirterek şu değerlendirmeyi yapıyor: “Liman operatörlerinin yeni çalışan alıp eğitmesi zaman alıyor. Ayrıca bunun gerisinde limandan ana kara içlerine demiryolu ve karayolu taşımacılığında da pandemi nedeniyle işgücü sorunları yaşanıyor. Bu da gelen ithalatın limandan daha hızlı alınmasını daha da güçleştiriyor.” Fossey limanlardaki sıkışmanın yıl sonuna kadar devam edeceğinin çok bariz olduğunu belirterek konteyner döngü sürelerinin COVID-19 öncesi seviyelere geri gelmesi gerektiğini söyledi ve ekledi: “Ancak bu büyük olasılıkla  yıl sonuna, muhtemelen de 2022’ye kadar gerçekleşmeyecek.” Drewry başka bir detaya da dikkat çekti: Aslında ticareti ve büyümeyi destekleyecek filolarda yeterli ekipman var fakat bu konteynerler ‘yanlış yerlerde’.

Kriz nasıl başlamıştı? Önce COVID-19 nedeniyle 2020’nin başlarında birçok taşıyıcıda sefer iptalleri oldu. Sonra küresel ekonomideki iyileşme ve gecikmiş talep özellikle Asya’dan Batı’ya siparişlerde çok sert bir artışa neden oldu ve Çin’den dolu çıkan konteynerler yine Asya’ya boş döndü. ABD gibi ülkelerin boş konteyner çıkışına izin vermemesi ise zaten sıkışıklık yaşanan limanlardaki trafiği daha da sıkıştırmış oldu.

Konteynerin yetersiz olması, hem konteynerin kendi fiyatını hem de navlunu tüm dünyada yükseltiyor. Yeni konteyner fiyatları geçen yıla göre yüzde 90 artmış durumda. 40fit yüksek küp (HC) bir konteynerin fiyatı 2021’de 6.160 dolar civarında. Kısıtlı üretim kapasitesi konteyner lease sürelerini de uzattı. Fossey geçmişte 9-10 yıllık olan konteyner lease sürelerinin 15 yıla kadar uzadığına şahit olduklarını aktardı. Navlunda yaşanan artışlar da ABD’de 2012’den bu yana görülmemiş enflasyon oranlarına neden oldu.

Captcha işaretlenmemiş.
Diğer Haberler
Hazine ve Maliye Bakanlığı, dolar cinsi kira sertifikası için bankalara yetki verdi
Hazine ve Maliye Bakanlığı, dolar cinsi kira sertifikası için bankalara yetki verdi
Türkiye'nin en güçlü markası İş Bankası oldu
Türkiye'nin en güçlü markası İş Bankası oldu
Ziraat Bankası’nın tarım kredileri 10 yılda yarı yarıya düştü
Ziraat Bankası’nın tarım kredileri 10 yılda yarı yarıya düştü
Yabancılara konut satışı yüzde 106,5 arttı
Yabancılara konut satışı yüzde 106,5 arttı
Merkez Bankası net rezervi eksi 56 milyar dolar
Merkez Bankası net rezervi eksi 56 milyar dolar
Akaryakıt zamları temel gıda fiyatlarını etkiledi
Akaryakıt zamları temel gıda fiyatlarını etkiledi
Cari işlemler dengesi Nisan'da 1 milyar 712 milyon dolar açık verdi
Cari işlemler dengesi Nisan'da 1 milyar 712 milyon dolar açık verdi
Dolar 8.40 seviyesinin altında: Bu hafta Biden görüşmesi ve TCMB kararı takip edilecek
Dolar 8.40 seviyesinin altında: Bu hafta Biden görüşmesi ve TCMB kararı takip edilecek
Gram altının yerini yarım gram altın aldı
Gram altının yerini yarım gram altın aldı
Otomotiv sektöründe üretim yüzde 28, ihracat yüzde 37 arttı
Otomotiv sektöründe üretim yüzde 28, ihracat yüzde 37 arttı
Halkı krediyle borçlandırmayın karşılıksız destek verin
Halkı krediyle borçlandırmayın karşılıksız destek verin
Kaynakları verimli kullanarak maliyetleri düşürdük
Kaynakları verimli kullanarak maliyetleri düşürdük
Tarım arazilerimiz 4 milyon 720 bin hektar azaldı
Tarım arazilerimiz 4 milyon 720 bin hektar azaldı
3 milyon kişi yasal takipte
3 milyon kişi yasal takipte
IMF'den Türkiye değerlendirmesi: Yüksek enflasyon, düşük rezerv ve dolarizasyonla baş başa
IMF'den Türkiye değerlendirmesi: Yüksek enflasyon, düşük rezerv ve dolarizasyonla baş başa
Sanayicinin durumu hiç iç açıcı değil
Sanayicinin durumu hiç iç açıcı değil
İşsizlerin yüzde 29.3’ü bir yıl ve daha uzun süredir iş arıyor
İşsizlerin yüzde 29.3’ü bir yıl ve daha uzun süredir iş arıyor
Emekli ve memur zammında ilk 6 aylık dönemde enflasyon belirleyici olacak
Emekli ve memur zammında ilk 6 aylık dönemde enflasyon belirleyici olacak
Akaryakıtta yeni ÖTV artışı yolda
Akaryakıtta yeni ÖTV artışı yolda
Düğünler zam getirdi
Düğünler zam getirdi
G7 zirvesinde orta, düşük gelirli ülkelere ‘altyapı inşalarına destek’ projesi kararı
G7 zirvesinde orta, düşük gelirli ülkelere ‘altyapı inşalarına destek’ projesi kararı
Dünyada artık sadece üretmek yetmiyor
Dünyada artık sadece üretmek yetmiyor
10 ildeki 32 taşınmaz özelleştirilecek
10 ildeki 32 taşınmaz özelleştirilecek
Ham yağ ithalatında gümrük vergisi düşürüldü
Ham yağ ithalatında gümrük vergisi düşürüldü
İmalat sektörü ve KOBİ’ler için verimliliği artıracak bir işlevi var
İmalat sektörü ve KOBİ’ler için verimliliği artıracak bir işlevi var
Üretim artırılmadığı sürece işsizlik azalmaz
Üretim artırılmadığı sürece işsizlik azalmaz
İşportacılık bitirilmezse esnaf bitecek
İşportacılık bitirilmezse esnaf bitecek
Kamu arazilerindeki turizm tesislerinin borçları ertelendi
Kamu arazilerindeki turizm tesislerinin borçları ertelendi
İkinci el otomotiv piyasası tepetaklak oldu
İkinci el otomotiv piyasası tepetaklak oldu
Dolar 8.40'ın altında; piyasalarda gözler Erdoğan ve Biden görüşmesinde
Dolar 8.40'ın altında; piyasalarda gözler Erdoğan ve Biden görüşmesinde
Sanayide üretim nisanda yıllık yüzde 66 arttı, aylık yüzde 1 daraldı
Sanayide üretim nisanda yıllık yüzde 66 arttı, aylık yüzde 1 daraldı
Yeşil pasaportlu ihracatçılar aşılamada öncelikli gruba dahil edildi
Yeşil pasaportlu ihracatçılar aşılamada öncelikli gruba dahil edildi
Üretici fiyatları ile tüketici fiyatları arasında artan makas rahatsız edici
Üretici fiyatları ile tüketici fiyatları arasında artan makas rahatsız edici
Mayıs'ta ticaret ciro endeksi yüzde 5.4; hizmet ciro endeksi yüzde 2.7 azaldı
Mayıs'ta ticaret ciro endeksi yüzde 5.4; hizmet ciro endeksi yüzde 2.7 azaldı
Yıl sonu dolar kuru beklentisi 8,95 TL'ye yükseldi
Yıl sonu dolar kuru beklentisi 8,95 TL'ye yükseldi
Perakende satış hacmi Nisan ayında yıllık yüzde 41 arttı
Perakende satış hacmi Nisan ayında yıllık yüzde 41 arttı
Ekmeği 4 TL’ye yemek zorunda kalabiliriz
Ekmeği 4 TL’ye yemek zorunda kalabiliriz
Bitcoin yeniden 37 bin doların altında
Bitcoin yeniden 37 bin doların altında
Muz, sarımsak ve ayçiçek yağı ithalatı izne tabi tutuldu
Muz, sarımsak ve ayçiçek yağı ithalatı izne tabi tutuldu
Enflasyon yılın ikinci yarısında daha da yükselecek
Enflasyon yılın ikinci yarısında daha da yükselecek
Merkez Bankası Beklenti Anketi'nin ismi değiştirildi
Merkez Bankası Beklenti Anketi'nin ismi değiştirildi
Aktif riskler ile karşı karşıya
Aktif riskler ile karşı karşıya
İstanbul'un arsa değeri 2 yılda yüzde 149 arttı
İstanbul'un arsa değeri 2 yılda yüzde 149 arttı
Altın fiyatlarında düşüş sürüyor
Altın fiyatlarında düşüş sürüyor
ECB faizi sabit tuttu, ABD'de enflasyon yükseldi, dolarda düşüş yüzde 1'i geçti
ECB faizi sabit tuttu, ABD'de enflasyon yükseldi, dolarda düşüş yüzde 1'i geçti
İşsizlik salgının ilk aylarından daha kötü durumda
İşsizlik salgının ilk aylarından daha kötü durumda
Yem maliyetleri üreticiyi kara kara düşündürüyor
Yem maliyetleri üreticiyi kara kara düşündürüyor
Esnafın borçları uzun vadeli ertelenmeli ya da silinmeli
Esnafın borçları uzun vadeli ertelenmeli ya da silinmeli