Kongre binasının baskını aşırı sağın sonucu değil, zirvedeki örneğidir

ABD Kongre binasına (Capitol) Donald Trump destekçilerinin baskını anlık gelişmiş bir öfkenin sonucu değildi. Bu, uzun zamandan beri örnekleri görülmüş sağ radikalleşmenin son, ancak zirvedeki örneği olarak değerlendirilmeli.

Cumhuriyet > Dünya - 13 Ocak 2021

Çünkü ABD aşırı sağı, dolaylı desteğini hep gördüğü “kurumsal sağ” ile ilk kez (Trump aracılığıyla) bu kadar açık işbirliği içinde gerçekleştirdi baskını. Tabii, sonuçlarını Trump’ın da kestiremediği, sağcı Başkan’ın “kendi kurduğu tuzağa” düştüğü bir gelişme olduğu da reddedilemez bunun.

Neden bu kadar kolay oldu?

Baskını bu kadar kolaylaştıran unsurlar arasında bilinçli bir görmezden gelme de vardı. Buna kuşku yok. Capitol’ü koruyan polis gücünün 460 milyon dolarlık bir bütçesi, 2 bin 300 de personeli var. Bu güvenlik güçleri ordusu, isyancıların binaya girmesini engelleyemedi. Belki de niyetleri yoktu, çünkü önceden uyarılmalarına rağmen harekete geçmemelerinin başka bir açıklaması bulunmuyor. 

Washington Belediye Başkanı Muriel Bowser’ın, Capitol’e Ulusal Muhafız takviyesi gönderme talebinin de başlangıçta Savunma Bakanlığı tarafından reddedilmesi sıradan bir bürokratik terslik değil. 

Bakanlıktaki ilgili bölüm bir süre önce tasfiye edilmiş, yerine sadık Trumpçılar atanmıştı. Baskın sonrası bastırma faaliyeti için Ulusal Muhafızlar’ın çok geç harekete geçmesi herhalde rastlantı sayılamaz. 

Capitol Baskını “cesur” bir girişimdi kuşkusuz ancak aşırı sağ böyle bir baskın için ihtiyaç duyduğu cesareti çok da uzun olmayan bir geçmişteki eylemlerinden aldı elbette. Aşırı sağcı bir beyaz ayrılıkçının 1995’te gerçekleştirdiği Oklahama bombalamaları ya da 2016’da Malheur Ulusal Yaban Hayatı Sığınağı’nın silahlı sağcı gruplarca işgali Amerikan aşırı sağının radikalleşmesinde dönüm noktalarıydı.

Trump etkisi...

Trump, ülkenin aşırı sağının nasıl motive edici bir figürü oldu acaba? Belli bir düşünce sistematiğine dayalı felsefi bir görüşü olmayan, son derece sığ biri olarak nasıl bu kadar etkili olabildi? “Başkan çünkü, tabii etkili olur” denebilir ama bu, gerçeğin küçük bir parçasını oluşturuyor. Trump, siyasete atılmadan önce, yok “çırak” programında, yok Simpons çizgi filminde, magazin medyasında, kimi Holywood filmlerinde yıllarca kendini gösteren, tanınmışlığın deyim yerindeyse dibini çıkarmış bir figür. 

Bu bizim için önemsiz görünebilir ama Trump’ın bu pek de zekâ gerektirmeyen ünlü olma hali, toplumun tüm kesimlerine, diğer Cumhuriyetçi figürlerden daha fazla nüfuz etmesine yaradı. Cumhuriyetçi Parti içerisinde ırkçı görüşlerini örtülü bir felsefi temele dayandıran hiçbir lider Trump kadar aşırı sağ içinde “”tanınamadı”. 

Bu tanınmışlığının ne kadar “motive edici” olduğu Capitol Baskını’yla herhalde görülmüş oldu. Şaman kıyafetleri içinde görüp dalgamızı geçtiğimiz o zatın mensubu olduğu Qanon grubunun Trump’ı “işleri mucizevi” bir biçimde düzeltecek bir figür olarak kabul etmesinin gerekçeleri de bize gülünç gelebilir ama ırkçı/sağcı düşüncelerini toplumun yozlaşması karşıtlığı üzerine kuran, pedofiliye karşı olmak gibi, kamusal bir yararı, yerli yersiz öne çıkaran bu grup ülkedeki “ahlaki inşa”yı “beyaz, anglosakson, protestan” olan, bu kimliğini açıkça, başkalarını ötelemek için sürekli vurgulamaktan çekinmeyen Trump’la yapabileceğine inanıyor. 

Trump, bu gruplarla dolaylı ilişkisi olan ABD “kurumsal sağı”nın kendisini hiç saklama ihtiyacı duymayan “beyaz üstünlüğünü savunan” yegâne figürü. Yani ilk kez, Cumhuriyetçilerin temsil ettiği kurumsal sağ, sokaktaki aşırı sağla Trump sayesinde, dolaysız olarak buluştu. 

Bu asla yabana atılacak bir durum değil. ABD’nin Cumhuriyetçi Parti başta olmak üzere irili ufaklı sağcı partileri güç kazanmak için aşırı sağın sokak şiddetini bir fırsat olarak kullandı. Yani dolaylı destek verdikten sonra onların yarattığı kargaşayı sözümona dizginleyen, “düzen sağlayıcı” kurumlar olarak rol üstlendi. Zaman zaman aşırı sağı kınar gibi yapmaları “siyaseten” alınmış bir tutumdur.

Captcha işaretlenmemiş.
Diğer Haberler
Mercedes, elektrikli otomobil için 40 milyar euro yatırım yapacak
Mercedes, elektrikli otomobil için 40 milyar euro yatırım yapacak
Afganistan'da Reuters'ın foto muhabiri öldürüldü
Afganistan'da Reuters'ın foto muhabiri öldürüldü
Almanya'da selde ölenlerin sayısı 156 oldu
Almanya'da selde ölenlerin sayısı 156 oldu
Merkel, ABD Başkanı Biden'ı ziyaret edecek
Merkel, ABD Başkanı Biden'ı ziyaret edecek
Twitter, Hindistan'a yerel şikayet temsilcisi atadı
Twitter, Hindistan'a yerel şikayet temsilcisi atadı
Avrupa Birliği'nde 'tek kullanımlık plastik yasağı' yürürlüğe girdi
Avrupa Birliği'nde 'tek kullanımlık plastik yasağı' yürürlüğe girdi
Rusya’da günlük vaka sayısı ocaktan bu yana ilk kez 25 binin üstünde
Rusya’da günlük vaka sayısı ocaktan bu yana ilk kez 25 binin üstünde
Çin'in uzay istasyonundaki astronotlar, ilk uzay yürüyüşlerini gerçekleştirdi
Çin'in uzay istasyonundaki astronotlar, ilk uzay yürüyüşlerini gerçekleştirdi
 85 kişiyi taşıyan askeri uçak düştü: En az 17 kişi hayatını kaybetti
 85 kişiyi taşıyan askeri uçak düştü: En az 17 kişi hayatını kaybetti
Ermenistan, erken seçim için sandık başında
Ermenistan, erken seçim için sandık başında
İran için seçim günü
İran için seçim günü
İsrail, yine yanıcı balonlara hava saldırısıyla karşılık verdi
İsrail, yine yanıcı balonlara hava saldırısıyla karşılık verdi
Alman polisi Erbil'e gitmek isteyen siyasetçileri engelledi
Alman polisi Erbil'e gitmek isteyen siyasetçileri engelledi
Çin bilim insanları yarasalarda 24 yeni koronavirüs tipi keşfetti
Çin bilim insanları yarasalarda 24 yeni koronavirüs tipi keşfetti
ABD’den ‘güvenli havalimanı’ vurgusu
ABD’den ‘güvenli havalimanı’ vurgusu
Biden G7 Liderler Zirvesi'nde 3 ülkenin başbakanlarıyla ayrı görüştü
Biden G7 Liderler Zirvesi'nde 3 ülkenin başbakanlarıyla ayrı görüştü
İsrail'de yeni hükümet belli olacak
İsrail'de yeni hükümet belli olacak
Covid-19 nedeniyle Tunus'ta 71, Mısır'da 35 kişi hayatını kaybetti
Covid-19 nedeniyle Tunus'ta 71, Mısır'da 35 kişi hayatını kaybetti
Almanya, 1 Temmuz'dan itibaren Türkiye'ye seyahat uyarısını kaldırıyor
Almanya, 1 Temmuz'dan itibaren Türkiye'ye seyahat uyarısını kaldırıyor
ABD'de enflasyon 13 yıl sonra ilk defa yüzde 5'i gördü
ABD'de enflasyon 13 yıl sonra ilk defa yüzde 5'i gördü
Bitcoin ilk kez bir ülkenin resmi para birimi olacak
Bitcoin ilk kez bir ülkenin resmi para birimi olacak
Trump kaybettiği 2020 seçimi için "Yüzyılın suçu" dedi
Trump kaybettiği 2020 seçimi için "Yüzyılın suçu" dedi
ABD, Tayvan'a 750 bin doz Koronavirüs aşısı gönderecek
ABD, Tayvan'a 750 bin doz Koronavirüs aşısı gönderecek
Biden: En ölümcül tehdit IŞİD değil, beyaz ırkçılıktır
Biden: En ölümcül tehdit IŞİD değil, beyaz ırkçılıktır
Danimarka'da, Covid-19 aşısının yan etkilerinden dolayı tazminat verildi
Danimarka'da, Covid-19 aşısının yan etkilerinden dolayı tazminat verildi
Londra'da aşı pasaportu karşıtı yüzlerce kişi AVM bastı
Londra'da aşı pasaportu karşıtı yüzlerce kişi AVM bastı
Hindistan Havayolları'na siber saldırı: 4.5 milyondan fazla yolcunun verileri ele geçirildi
Hindistan Havayolları'na siber saldırı: 4.5 milyondan fazla yolcunun verileri ele geçirildi
KKTC'de turistlere elektronik kelepçeyle tatil uygulaması
KKTC'de turistlere elektronik kelepçeyle tatil uygulaması
Amazon 75 bin yeni personel alacak
Amazon 75 bin yeni personel alacak
Peru’da, Covid-19 nedeniyle mezarlıklarda yer kalmadı
Peru’da, Covid-19 nedeniyle mezarlıklarda yer kalmadı
İsrail'in Gazze saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısı 153'e yükseldi
İsrail'in Gazze saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısı 153'e yükseldi
The Washington Post’ta ilk: Buzbee ilk kadın genel yayın yönetmeni oldu
The Washington Post’ta ilk: Buzbee ilk kadın genel yayın yönetmeni oldu
Dünya genelinde Covid-19'dan ölenlerin sayısı 3,3 milyonu aştı
Dünya genelinde Covid-19'dan ölenlerin sayısı 3,3 milyonu aştı
Çin'in kontrolden çıkan roketinin enkazı Maldivler yakınlarına düştü
Çin'in kontrolden çıkan roketinin enkazı Maldivler yakınlarına düştü
İklim değişikliği: Devletler sözlerini tutarsa sıcaklık ‘2,4 derece artacak’
İklim değişikliği: Devletler sözlerini tutarsa sıcaklık ‘2,4 derece artacak’
İngiltere, 60 milyon doz daha Pfizer/BioNTech aşısı sipariş etti
İngiltere, 60 milyon doz daha Pfizer/BioNTech aşısı sipariş etti
Japonya'nın en aktif yanardağında patlama oldu
Japonya'nın en aktif yanardağında patlama oldu
Üçüncü dalga için sert önlemler şart
Üçüncü dalga için sert önlemler şart
Rusya, kendi uzay istasyonunu kurmaya başladı
Rusya, kendi uzay istasyonunu kurmaya başladı
Beyaz cüceler süpernovaya dönüşürken nükleer bomba gibi patlayabilir
Beyaz cüceler süpernovaya dönüşürken nükleer bomba gibi patlayabilir
Kırmızı cüce yıldızın yörüngesinde yeni bir 'süper Dünya' tespit edildi
Kırmızı cüce yıldızın yörüngesinde yeni bir 'süper Dünya' tespit edildi
The Guardian: ABD’deki kaya petrolü üretimi çevre felaketine yol açtı
The Guardian: ABD’deki kaya petrolü üretimi çevre felaketine yol açtı
Pentagon: Sızan UFO görüntüleri gerçekten tanımlanamayan nesneydi
Pentagon: Sızan UFO görüntüleri gerçekten tanımlanamayan nesneydi
Dünyada 2.5 milyar T-rex dinozor türü yaşamış olabilir
Dünyada 2.5 milyar T-rex dinozor türü yaşamış olabilir
Antarktika'nın üçte birinden fazlası çökebilir
Antarktika'nın üçte birinden fazlası çökebilir
Samanyolu'nda patlamaya hazır bölge keşfedildi!
Samanyolu'nda patlamaya hazır bölge keşfedildi!
Tüm dünyada yeni kömür projelerinin tek alıcısı Çin
Tüm dünyada yeni kömür projelerinin tek alıcısı Çin
ABD, Filistin'e 125 milyon dolar yardım göndermeye hazırlanıyor
ABD, Filistin'e 125 milyon dolar yardım göndermeye hazırlanıyor