Gıdada fahiş artış enflasyon rakamlarına yansımıyor

Pandemide yüzde 60 küçülen yemek sanayicileri, ayakta kalmak için fiyatları doğru saptayacak “tencere enflasyonu” denilen bir kalem açılmasını istiyor.

Cumhuriyet > Ekonomi - 02 Ağustos 2021

Pandeminin darbelerini yiyen sektörlerden biri de yemek sanayicileri. Kapanan ya da evden çalışma kararı alan işletmeler ve kurumların çalışanlarına yemeği kesmesi nedeniyle yüzde 60’a yakın küçülen sektörü şimdi de gıda fiyatlarında durdurulamayan artışlar vuruyor. Yıllık sözleşmelerle çalışan firmalar enflasyonun doğru hesaplanmadığını da belirterek hesaplara yeni bir kalemin eklenmesini istedi. “Tencere enflasyonu...”

Yemek fiyatlarını yıllık sözleşmelerle enflasyon oranında belirlediklerini söyleyen Türkiye Yemek Sanayicileri Dernekleri Federasyonu Başkanı Hüseyin Bozdağ, ancak açıklanan rakamların gerçek enflasyonu yansıtmadığını belirtti. Bozdağ, şunları söyledi:

“Geçen yıl 105 TL’ye aldığımız yağı şu anda 260 TL’ye alıyoruz. Ürün bazlı bakınca, ortalama yüzde 40 enflasyon var maliyetlerimizde. Ancak açıklanan resmi enflasyon rakamları çok düşük olduğu için biz bu artışları fiyatlarımıza yansıtamıyoruz. Enflasyon kaleminin doğru hesaplanması gerekiyor. Tencere enflasyonu dediğimiz yeni bir kalemin açılması gerekiyor. Çünkü biz sanayi işi yapıyoruz ve kontratlarla bağlıyız. Yani Ayşe Teyze bir kilo et alamadığı zaman zeytinyağlı yapabilir ama ben o eti almak zorundayım, sözleşmem var” dedi.

Restoran ve hizmet sektörüdeki yüzde 1’lik KDV uygulamasının da sektörü zora soktuğunu söyleyen Bozdağ, “Biz bütün ürünlerimizi en az yüzde 8 KDV ile alıyoruz ama bu işletmelere yüzde 1 ile fatura ediyoruz. Bu şekilde her işletmemizin devletten 1 milyon TL’ye yakın alacağı var. Sektörün toplam alacağı 500 milyon TL’nin üzerinde” diye konuştu.

Sektörün en büyük probleminin maliyet artışları olduğunu belirten İstanbul Yemek Sanayicileri Derneği Başkanı Sedat Zincirkıran ise şunları söyledi:

“Bakın sırf elektrik ve doğalgaza gelen son zam bile bizim belimizi büktü. Bizim bir sürü soğutma sistemimiz var ve 24 saat sürekli olarak çalışıyorlar. Hijyen sebebiyle tek kullanımlık kap ve malzemelere geçtik, artış var. Gıdadaki stokçuluk bütün dünyada almış başını gidiyor. 2020’den bu yana bizim maliyet kalemlerimizde yüzde 50’nin üzerinde artış oldu. Bizim bu maliyetleri müşteriye yansıtmamız şart.”

Sektörün 2020 yılında kapasitesini yüzde 20’ye düşürdüğünü ve halen yüzde 60’larda olduğunu söyleyen Zincirkıran şöyle devam etti:

“Üniversitelerin ve özel okulların kapanması, evden çalışmaya geçilmesi sektörümüzü küçülttü. Özellikle evden çalışma döneminde firmalara yemek veremedik. Yemek aynı zamanda personelin özlük hakkıdır, bu haktan vazgeçilemez.”

Temmuz ayında gıda fiyatlarının yüzde 3.18 oranında arttığını, böylece gıdada yedi aylık artışın yüzde 20.18’i bulduğunu duyuran Bursa Yemek Sanayicileri Derneği Başkanı Coşkun Dönmez, “İflasların başlamasından korkmaya başladık” diyerek şu bilgileri verdi:

“Düşük kârlarla çalışan sektörümüzde hammadde fiyatlarının sürekli artması sürdürülebilir bir durum değil. Artık daha kısa zaman dilimlerinde fiyat güncellemeleri yapmak durumundayız. Fiyat artışlarına yetişemez hale geldik. Son zamlar ile dört kap yemekten oluşan ham mönü maliyetimiz 12 TL’yi buldu. Menü maliyetlerimiz 16 / 18 TL’yi bulabiliyor. Bu durumda satış fiyatlarımızın 18 / 20 TL’ye çıkıyor. Bizim maliyetlerimizin yüzde 50’sini ham gıda oluşturuyor. Bunu ucuzlatmamız imkânsız. Kâr marjlarımız yüzde 6-8. Bu durum sürdürülebilir değil. Kârsız işletmeler yatırım yapamaz. Yatırım yapamayan işletme ise ayakta kalamaz. Unutulmasın ki sektörde yaşanacak olumsuzluklardan herkes zarar görür” diye konuştu.

Captcha işaretlenmemiş.
Diğer Haberler
Gaziantep 73 firma ile 3. sırada
Gaziantep 73 firma ile 3. sırada
Bakan Pakdemirli: "AB pazarında daha fazla coğrafi işaretli ürünümüzü görmek istiyoruz"
Bakan Pakdemirli: "AB pazarında daha fazla coğrafi işaretli ürünümüzü görmek istiyoruz"
Cumhurbaşkanı, ihracat şampiyonu firmayı kutladı
Cumhurbaşkanı, ihracat şampiyonu firmayı kutladı
Oba Makarna'ya Türkiye ihracat sektör şampiyonluğu ödülü
Oba Makarna'ya Türkiye ihracat sektör şampiyonluğu ödülü
8 ayda 8 bin 180 şirket kepenk kapattı
8 ayda 8 bin 180 şirket kepenk kapattı
Türkiye’de finansal işlem yapmak sancılı, para kazanan yok
Türkiye’de finansal işlem yapmak sancılı, para kazanan yok
Sanayinin kullandığı enerjiye yapılan zamlar tüketiciyi alış-verişte vuruyor
Sanayinin kullandığı enerjiye yapılan zamlar tüketiciyi alış-verişte vuruyor
"Demokrasinin zayıf olduğu ülkelerde kayıt dışı ekonomi daha büyük oluyor"
"Demokrasinin zayıf olduğu ülkelerde kayıt dışı ekonomi daha büyük oluyor"
Vatandaşların borcu 1 trilyon lirayı aştı!
Vatandaşların borcu 1 trilyon lirayı aştı!
Teşvikler sadeleştirilecek, verimsiz teşvikler yürürlükten kaldırılacak
Teşvikler sadeleştirilecek, verimsiz teşvikler yürürlükten kaldırılacak
"Üretim önceden planlanırsa çiftçi ona göre üretim yapar ve para kazanır”
"Üretim önceden planlanırsa çiftçi ona göre üretim yapar ve para kazanır”
Fıstık, sanayicinin eline geçtikten sonra pahalanıyor
Fıstık, sanayicinin eline geçtikten sonra pahalanıyor
“Yoksul ve dar gelirli vatandaş kredi kullandığında maliyet çok yükseliyor”
“Yoksul ve dar gelirli vatandaş kredi kullandığında maliyet çok yükseliyor”
Vatandaşın kredi kullanma şansı kalmadı
Vatandaşın kredi kullanma şansı kalmadı
Enflasyon beklentisi yükseldi
Enflasyon beklentisi yükseldi
Dolar faiz endişesi ve ABD verileriyle yükselişte
Dolar faiz endişesi ve ABD verileriyle yükselişte
Markalı konutlarda fiyat artışı yavaş seyrediyor
Markalı konutlarda fiyat artışı yavaş seyrediyor
Türkiye’nin gaz ithalat faturası yüzde 30-35 artacak
Türkiye’nin gaz ithalat faturası yüzde 30-35 artacak
Fitch, Türkiye büyüme beklentisini yükseltti
Fitch, Türkiye büyüme beklentisini yükseltti
Ekonomik kriz, yurttaşı bankaya mahkum etti
Ekonomik kriz, yurttaşı bankaya mahkum etti
Yeni sitenin kurulmasıyla 100 bin istihdam sağlanacak
Yeni sitenin kurulmasıyla 100 bin istihdam sağlanacak
Gaziantep’te yaşam koşulları çok pahalı
Gaziantep’te yaşam koşulları çok pahalı
Konut fiyatlarındaki reel artış yıllık yüzde 31 oldu
Konut fiyatlarındaki reel artış yıllık yüzde 31 oldu
Uluslararası Finans Enstitüsü, Merkez Bankası'ndan eylülde faiz indirimi bekliyor
Uluslararası Finans Enstitüsü, Merkez Bankası'ndan eylülde faiz indirimi bekliyor
Yoksulluk sınırı 10 bin TL’yi aştı
Yoksulluk sınırı 10 bin TL’yi aştı
Banka kredilerinde yeni dönem
Banka kredilerinde yeni dönem
Tıbbi cihaz sektöründen acil çağrı: Ödemeleri yapın!
Tıbbi cihaz sektöründen acil çağrı: Ödemeleri yapın!
Altın fiyatları güne düşüşle başladı; gram 484 TL
Altın fiyatları güne düşüşle başladı; gram 484 TL
Örtülü ödenek gideri ağustos ayında 336 milyon lira oldu
Örtülü ödenek gideri ağustos ayında 336 milyon lira oldu
Küresel piyasalarda gözler Christine Lagarde'ın açıklamalarında
Küresel piyasalarda gözler Christine Lagarde'ın açıklamalarında
Müteahhitin 1 milyona sattığı dairenin içinde çimentonun bedeli 7-9 bin lira
Müteahhitin 1 milyona sattığı dairenin içinde çimentonun bedeli 7-9 bin lira
Avrupa'da doğal gazın fiyatı 1 yılda 5 katına çıktı, artış Türkiye'yi de etkileyecek
Avrupa'da doğal gazın fiyatı 1 yılda 5 katına çıktı, artış Türkiye'yi de etkileyecek
Euro Bölgesi'nde sanayi üretimi temmuzda yüzde 1.5 arttı
Euro Bölgesi'nde sanayi üretimi temmuzda yüzde 1.5 arttı
Kuraklıktan zarar gören 14 bin 213 üreticiye 214 milyon TL ödeme yapıldı
Kuraklıktan zarar gören 14 bin 213 üreticiye 214 milyon TL ödeme yapıldı
Türk bankalarının sorunlu kredi oranı azaldı
Türk bankalarının sorunlu kredi oranı azaldı
Bütçe, ağustosta 40.8 milyar TL fazla verdi
Bütçe, ağustosta 40.8 milyar TL fazla verdi
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 25 ilde, 235 arsayı açık artırmayla satışa çıkarıldı
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 25 ilde, 235 arsayı açık artırmayla satışa çıkarıldı
Ekonomik Özgürlükler Endeksi’nde Türkiye 114. sırada
Ekonomik Özgürlükler Endeksi’nde Türkiye 114. sırada
İphone 13'ün fiyatı 23 bin liraya, KDV oranları yüzde 45'e kadar çıkıyor
İphone 13'ün fiyatı 23 bin liraya, KDV oranları yüzde 45'e kadar çıkıyor
Merkez Bankası 23 Eylül'de çılgınlık yapacak
Merkez Bankası 23 Eylül'de çılgınlık yapacak
20 yarışmacının yeni inovatif kumaş tasarımları ödüllendirilecek
20 yarışmacının yeni inovatif kumaş tasarımları ödüllendirilecek
Banka kredisi ile 120 aya varan taksit seçeneği
Banka kredisi ile 120 aya varan taksit seçeneği
“Finansmana erişim sorununu çözmemiz gerekiyor”
“Finansmana erişim sorununu çözmemiz gerekiyor”
Elektrik santrallerine dolar üzerinden alım garantisi verilmesi 72 milyar TL fazladan ödemeye yol açtı
Elektrik santrallerine dolar üzerinden alım garantisi verilmesi 72 milyar TL fazladan ödemeye yol açtı
Döviz kurları yatay seyrediyor; dolar 8.44
Döviz kurları yatay seyrediyor; dolar 8.44
Altın fiyatları güne yatay seyirle başladı; gram 489 lira
Altın fiyatları güne yatay seyirle başladı; gram 489 lira
Konut krizi derinleşecek, henüz yapılmayan zamlar bekleniyor
Konut krizi derinleşecek, henüz yapılmayan zamlar bekleniyor
"Yumurta üreticileri maliyetinin altında satış yapıyor”
"Yumurta üreticileri maliyetinin altında satış yapıyor”