Eriyen buzullar yüzünden Dünya'nın ekseni kaymış

Eriyen buzullar ve yer altı sularının hesapsızca kullanılması nedeniyle ortaya çıkan kütlesel hareketler, Dünya’nın ekseninde kaymaya yol açtı.

artıgerçek > Yaşam - 28 Nisan 2021

Yeni bir araştırmaya göre buzulların erimesi, 1990'lardan bu yana Dünya'nın dönme ekseninde belirgin kaymalara neden oldu. Bilim insanlarına göre bu, insanların gezegen üzerindeki muazzam etkisini gözler önüne seriyor.

Dünya'nın coğrafi kuzey ve güney kutupları, dönme eksenine göre belirleniyor. Dünya'daki kütlelerin gezegene dağılma şeklindeki değişimlerse bu eksenin ve dolayısıyla kutupların hareket etmesine neden oluyor.

Geçmişte kutuplardaki ve eksendeki kaymaya sadece okyanus akıntılarının ve Dünya'nın derinliklerindeki sıcak kaya tabakasının hareketi gibi doğal faktörler neden oluyordu. Ancak yeni araştırma, 1990'lardan bu yana okyanuslarda her yıl yüz milyarlarca tonluk buzun kaybolmasının, kutupların hareket etmesine sebebiyet verdiğini gösterdi.

Araştırmanın verilerine göre kutuplardaki kayma yönü, 1990'larda batıdan doğuya doğru çarpıcı biçimde değişti. Eriyen buzullar nedeniyle kutuplar, o dönemde 26 derece Doğu boylamına doğru ani ve hızlı bir sürüklenmeye maruz kaldı.

Daha yakın zamanlardaysa bu kayma hız kazandı. Hatta 1995'ten 2020'ye kadar ölçülen kayma hızı, 1981 ve 1995 arasındakine göre 17 kat fazlaydı. 1980'den bu yana kutuplar, yaklaşık 4 metrelik bir mesafe içinde hareket etmişti.

"NEDENİ BUZLARIN HIZLA ERİMESİ"

Araştırmanın başyazarı, Çin'deki Coğrafi Bilimler ve Doğal Kaynaklar Araştırma Enstitüsü'nden Shanshan Deng, "Küresel ısınma nedeniyle buzların daha hızlı erimesi, 1990'larda kutupsal kaymada görülen yön değişiminin en olası nedeniydi" diye konuştu.

NASA'nın 2002'de fırlattığı Grace uydusundan gelen veriler, 2000'li yıllarda buzul erimesindeki artışın kutupların hareketinde rol oynadığını ortaya koymuştu.

Ancak Deng'in çalışması, bu ilişkiyi uydunun fırlatıldığı tarihten öncesine dayandırarak literatüre büyük bir katkı koydu. Araştırma insan faaliyetlerinin neredeyse 30 yıldır kutupların yerini değiştirdiğini gösterdi.

Araştırmaya dahil olmayan, İsviçre'deki Zürih Üniversitesi'nden iklim bilimci Vincent Humphrey, hakemli bilimsel dergi Geophysical Research Letters'ta yayımlanan bulguları şöyle yorumladı:

"Buzulların erimesiyle meydana gelen kütle değişiminin ne kadar güçlü olduğu görülüyor. O kadar güçlü ki Dünya'nın eksenini değiştiriyor."

Şimdiye kadarki eksen kaymasının, insanların gündelik yaşamlarında algılayamacağı bir seviyede olduğu tahmin ediliyor. Ancak bulgular, Dünya kaynaklarını sürdürülemez şekilde kullanmanın yarattığı etkilerin boyutunu gözler önüne seren bir uyarı niteliğinde.

Captcha işaretlenmemiş.
Diğer Haberler
Aykut Tuzcu'nun kitabının ilk cildi, D&R, İdefix ve Yeniinsan Yayınevi tarafından satışa sunuldu
Aykut Tuzcu'nun kitabının ilk cildi, D&R, İdefix ve Yeniinsan Yayınevi tarafından satışa sunuldu
Topraklarımıza hunharca betonlar dökülüyor, imara açılıyor binalar dikiliyor ve fabrikalar kuruluyor
Topraklarımıza hunharca betonlar dökülüyor, imara açılıyor binalar dikiliyor ve fabrikalar kuruluyor
Dilenciler, trafik ışıklarını mesken tutmuş durumda
Dilenciler, trafik ışıklarını mesken tutmuş durumda
Uzayda 'varlığı imkansız' dev bir yapı keşfedildi
Uzayda 'varlığı imkansız' dev bir yapı keşfedildi
Süveyş Kanalı, uzaydan görüntülendi
Süveyş Kanalı, uzaydan görüntülendi
İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararını tanımıyoruz 
İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararını tanımıyoruz 
Türkiye’de her iki çocuktan biri, yoksulluk riski altında! 
Türkiye’de her iki çocuktan biri, yoksulluk riski altında! 
Aşı yaptırmayanların oranı giderek artıyor
Aşı yaptırmayanların oranı giderek artıyor
Kebapçılar, eski günlere döndü
Kebapçılar, eski günlere döndü
"Son 8 yılda en az 513 çocuk çalışırken hayatını kaybetti"
"Son 8 yılda en az 513 çocuk çalışırken hayatını kaybetti"
Salgını bitirmek için G7 ülkelerinin vaadinden 10 kat daha fazla aşıya ihtiyaç var
Salgını bitirmek için G7 ülkelerinin vaadinden 10 kat daha fazla aşıya ihtiyaç var
NASA, yeni bir gezegen keşfetti
NASA, yeni bir gezegen keşfetti
Pandemi 'havayı' nasıl etkiledi?
Pandemi 'havayı' nasıl etkiledi?
Kadınlar İstanbul Sözleşmesi için pedal çevirdi
Kadınlar İstanbul Sözleşmesi için pedal çevirdi
Bilim ve teknoloji ilerledikçe daha hızlı yaşlanıyoruz
Bilim ve teknoloji ilerledikçe daha hızlı yaşlanıyoruz
NASA, Ay’a ilk kadını taşıyacak dev roketleri bir araya getirdi
NASA, Ay’a ilk kadını taşıyacak dev roketleri bir araya getirdi
Dijital Şiddet 101: Mağdur da olabilirsiniz fail de!
Dijital Şiddet 101: Mağdur da olabilirsiniz fail de!
Güneş'in yaklaşık 100 kat büyüklüğünde yanıp sönen dev yıldız keşfedildi
Güneş'in yaklaşık 100 kat büyüklüğünde yanıp sönen dev yıldız keşfedildi
Güneş tutulması gerçekleşti
Güneş tutulması gerçekleşti
"Güney Okyanusu" dünyanın beşinci okyanusu olarak tanınacak
"Güney Okyanusu" dünyanın beşinci okyanusu olarak tanınacak
Gaziantep, çevre illere göre en yüksek vakaya sahip
Gaziantep, çevre illere göre en yüksek vakaya sahip
MDF, sünger ve boyada anormal fiyat artışı yaşandı
MDF, sünger ve boyada anormal fiyat artışı yaşandı
İsrail, moda endüstrisi için kürk ticaretini yasaklayan ilk ülke oldu
İsrail, moda endüstrisi için kürk ticaretini yasaklayan ilk ülke oldu
Yılın ilk Güneş tutulması gerçekleşiyor
Yılın ilk Güneş tutulması gerçekleşiyor
NASA, Jüpiter’in uydusunun yakın mesafeden çekilen fotoğraflarını yayınladı
NASA, Jüpiter’in uydusunun yakın mesafeden çekilen fotoğraflarını yayınladı
Pandemiden önce Vuhan'da yaklaşık 50 bin canlı hayvanın satışta olduğu tespit edildi
Pandemiden önce Vuhan'da yaklaşık 50 bin canlı hayvanın satışta olduğu tespit edildi
Çocuklara, iklim değişikliği, yenilenebilir enerji kaynakları, geri dönüşüm anlatılıyor
Çocuklara, iklim değişikliği, yenilenebilir enerji kaynakları, geri dönüşüm anlatılıyor
İnşaat sektörü, çok riskli ortamlarda, yasaklarda dahi aralıksız çalıştı
İnşaat sektörü, çok riskli ortamlarda, yasaklarda dahi aralıksız çalıştı
UNESCO Türkiye Foto Safari başlıyor
UNESCO Türkiye Foto Safari başlıyor
'Haziran serin, temmuz sıcak ve kurak geçecek'
'Haziran serin, temmuz sıcak ve kurak geçecek'
Akdeniz, gezegendeki en hızlı ısınan ve en tuzlu deniz hâline geliyor
Akdeniz, gezegendeki en hızlı ısınan ve en tuzlu deniz hâline geliyor
İklim değişikliği Covid-19'dan daha sert gelecek
İklim değişikliği Covid-19'dan daha sert gelecek
Kadın Danışma Merkezi kurulması için çalışacağız
Kadın Danışma Merkezi kurulması için çalışacağız
Her yıl, 600 bin insan, gıda kaynaklı hastalıklardan ölüyor
Her yıl, 600 bin insan, gıda kaynaklı hastalıklardan ölüyor
Son 4 ayda en az 276 hak ihlali
Son 4 ayda en az 276 hak ihlali
Leş yakıştırması akıl tutulması ve emekçilerimize hakarettir
Leş yakıştırması akıl tutulması ve emekçilerimize hakarettir
Avustralya’da kıtanın en büyük dinozoru keşfedildi
Avustralya’da kıtanın en büyük dinozoru keşfedildi
Kybele heykeli, 60 yıl sonra Türkiye'ye getirildi
Kybele heykeli, 60 yıl sonra Türkiye'ye getirildi
24 bin yıldır donmuş halde olan çok hücreli bir organizma yeniden hayata döndü
24 bin yıldır donmuş halde olan çok hücreli bir organizma yeniden hayata döndü
Atmosferdeki karbondioksit oranı 63 yılın en yüksek seviyesine ulaştı
Atmosferdeki karbondioksit oranı 63 yılın en yüksek seviyesine ulaştı
SpaceX, 7 tonluk dijital radyo uydusunu uzaya yolladı
SpaceX, 7 tonluk dijital radyo uydusunu uzaya yolladı
Dünya’nın çekirdeği orantısız mı?
Dünya’nın çekirdeği orantısız mı?
BM nükleer gözlemcisi: Kuzey Kore plütonyum üretiyor olabilir
BM nükleer gözlemcisi: Kuzey Kore plütonyum üretiyor olabilir
Bağımlılığa karşı toplumsal duyarlılık projesi geliştirildi
Bağımlılığa karşı toplumsal duyarlılık projesi geliştirildi
Türkiye’nin en uzun nehri Kızılırmak'ta toplu balık ölümleri
Türkiye’nin en uzun nehri Kızılırmak'ta toplu balık ölümleri
Yarınlara daha yeşil bir ilçe bırakma sorumluluğundayız
Yarınlara daha yeşil bir ilçe bırakma sorumluluğundayız
Bilim insanları dev ateş topunu açıkladı
Bilim insanları dev ateş topunu açıkladı
Deniz salyasının Ege Denizi’ne akmaya başladığı gökyüzünden görüntülendi
Deniz salyasının Ege Denizi’ne akmaya başladığı gökyüzünden görüntülendi