Beyaz cüceler süpernovaya dönüşürken nükleer bomba gibi patlayabilir

Yeni bir araştırma beyaz cüce yıldızların, süpernovaya dönüşürken bir nükleer bomba gibi patlayabileceğini ortaya koydu.

Cumhuriyet > Dünya - 21 Nisan 2021

Ortalama büyüklükteki yıldızların yakıtını tüketip dış katmanlarını kaybetmesiyle geride kalan soluk ve Dünya boyutundaki ölü yıldız çekirdeklerine "beyaz cüce" ismi veriliyor.

Samanyolu Galaksisi'ndeki yıldızların yüzde 90'ından fazlası beyaz cücelerden oluşuyor. Bir gün Güneş'in de ömrünün sonuna yaklaşıp, beyaz cüceye dönüşeceği biliniyor.

Yaşamının son evresindeki bu soğuk yıldızların patlamaları, genellikle "Tip Ia süpernova" olarak sınıflandırılıyor. Bu patlama türü evrendeki  krom, demir ve nikel açısından önemli bir kaynak.

Ancak bu patlamaları neyin tetiklediğine dair çok fazla bilgi yok. Independent Türkçe'nin aktardığına göre işimdi araştırmacılar, Tip Ia süpernovaların meydana gelebileceği yeni bir yol keşfetti. Bu yolda beyaz cücelerde nükleer silahlarla aynı mekanizma meydana geliyor.

Yeni araştırmada fizikçiler, bilgisayar simülasyonlarına başvurdu ve termonükleer bombanın kozmik bir versiyonunu canlandırdı. Bunun sonucunda minik uranyum kristallerinin ölü bir yıldızın içinde büyük patlamalara yol açabileceği görüldü.

Beyaz cüceler yaşlandıkça yavaş yavaş soğurken yıldızın içindeki uranyum gibi ağır elementler de kristalleşmeye başlıyor ve çekirdekte "kar taneleri" diye anılan parçacıklar oluşturuyor.

İki hafif elementin, (bu örnekte atom çekirdekleri) nükleer reaksiyonlar sonucu birleşerek daha ağır bir element oluşturmasına füzyon ismi veriliyor. Yeterli miktarda uranyumun bir araya gelmesi de nükleer füzyon reaksiyonları başlatabiliyor.

Physical Review Letters isimli hakemli bilimsel dergide yayımlanan araştırmada, bu reaksiyonların yıldızın içindeki sıcaklıkları artırabileceği ve nükleer füzyonu (yani atom çekirdeklerinin birleşme sürecini) başlatıp, yıldızı yok eden muazzam bir patlamaya neden olabileceği ortaya kondu.

ABD'deki Illinois Eyalet Üniversitesi'nden ve araştırmanın yazarlarından Matt Caplan'a göre bu etki, fisyon reaksiyonlarının nükleer füzyonu tetiklediği güçlü bir termonükleer silaha, yani hidrojen bombasına benziyor.

Öte yandan Caplan, vardıkları sonucun hala varsayımsal olduğuna dair uyarıyor. Bilim insanına göre uranyum kar tanelerinin bir yıldız patlamasına gerçekten yol açıp açmayacağını belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç var.

Araştırmanın diğer yazarı, Indiana Üniversitesi'nden nükleer astrofizikçi Charles Horowitz ise "Bu koşulların çok yoğun bir beyaz cüce içinde doğal olarak meydana gelebilmesine şaşırdım" diyerek şunları söyledi:

"Bulgularımız doğruysa bu termonükleer süpernovalara ve belki de diğer astrofiziksel patlamalara dair düşünmemiz gereken yepyeni bir yol gösteriyor."

Captcha işaretlenmemiş.
Diğer Haberler
Taliban, direniş liderinin kardeşini öldürdü
Taliban, direniş liderinin kardeşini öldürdü
"515 bin Afganistanlı ülkesini terk edebilir”
"515 bin Afganistanlı ülkesini terk edebilir”
 Kabil'de güvenli bölge kurulmasın için çalışmalıyız
 Kabil'de güvenli bölge kurulmasın için çalışmalıyız
Kabil Havalimanı çevresindeki krizde bir hafta içinde en az 20 kişi hayatını kaybetti
Kabil Havalimanı çevresindeki krizde bir hafta içinde en az 20 kişi hayatını kaybetti
Taliban sadece madenden 1 trilyon dolar elde edecek
Taliban sadece madenden 1 trilyon dolar elde edecek
Küba'da küçük ve orta boy özel işletmelerin kurulmasına izin verildi
Küba'da küçük ve orta boy özel işletmelerin kurulmasına izin verildi
"Trump, 2024'te yeniden aday olacak"
"Trump, 2024'te yeniden aday olacak"
Mercedes, elektrikli otomobil için 40 milyar euro yatırım yapacak
Mercedes, elektrikli otomobil için 40 milyar euro yatırım yapacak
Afganistan'da Reuters'ın foto muhabiri öldürüldü
Afganistan'da Reuters'ın foto muhabiri öldürüldü
Almanya'da selde ölenlerin sayısı 156 oldu
Almanya'da selde ölenlerin sayısı 156 oldu
Merkel, ABD Başkanı Biden'ı ziyaret edecek
Merkel, ABD Başkanı Biden'ı ziyaret edecek
Twitter, Hindistan'a yerel şikayet temsilcisi atadı
Twitter, Hindistan'a yerel şikayet temsilcisi atadı
Avrupa Birliği'nde 'tek kullanımlık plastik yasağı' yürürlüğe girdi
Avrupa Birliği'nde 'tek kullanımlık plastik yasağı' yürürlüğe girdi
Rusya’da günlük vaka sayısı ocaktan bu yana ilk kez 25 binin üstünde
Rusya’da günlük vaka sayısı ocaktan bu yana ilk kez 25 binin üstünde
Çin'in uzay istasyonundaki astronotlar, ilk uzay yürüyüşlerini gerçekleştirdi
Çin'in uzay istasyonundaki astronotlar, ilk uzay yürüyüşlerini gerçekleştirdi
 85 kişiyi taşıyan askeri uçak düştü: En az 17 kişi hayatını kaybetti
 85 kişiyi taşıyan askeri uçak düştü: En az 17 kişi hayatını kaybetti
Ermenistan, erken seçim için sandık başında
Ermenistan, erken seçim için sandık başında
İran için seçim günü
İran için seçim günü
İsrail, yine yanıcı balonlara hava saldırısıyla karşılık verdi
İsrail, yine yanıcı balonlara hava saldırısıyla karşılık verdi
Alman polisi Erbil'e gitmek isteyen siyasetçileri engelledi
Alman polisi Erbil'e gitmek isteyen siyasetçileri engelledi
Çin bilim insanları yarasalarda 24 yeni koronavirüs tipi keşfetti
Çin bilim insanları yarasalarda 24 yeni koronavirüs tipi keşfetti
ABD’den ‘güvenli havalimanı’ vurgusu
ABD’den ‘güvenli havalimanı’ vurgusu
Biden G7 Liderler Zirvesi'nde 3 ülkenin başbakanlarıyla ayrı görüştü
Biden G7 Liderler Zirvesi'nde 3 ülkenin başbakanlarıyla ayrı görüştü
İsrail'de yeni hükümet belli olacak
İsrail'de yeni hükümet belli olacak
Covid-19 nedeniyle Tunus'ta 71, Mısır'da 35 kişi hayatını kaybetti
Covid-19 nedeniyle Tunus'ta 71, Mısır'da 35 kişi hayatını kaybetti
Almanya, 1 Temmuz'dan itibaren Türkiye'ye seyahat uyarısını kaldırıyor
Almanya, 1 Temmuz'dan itibaren Türkiye'ye seyahat uyarısını kaldırıyor
ABD'de enflasyon 13 yıl sonra ilk defa yüzde 5'i gördü
ABD'de enflasyon 13 yıl sonra ilk defa yüzde 5'i gördü
Bitcoin ilk kez bir ülkenin resmi para birimi olacak
Bitcoin ilk kez bir ülkenin resmi para birimi olacak
Trump kaybettiği 2020 seçimi için "Yüzyılın suçu" dedi
Trump kaybettiği 2020 seçimi için "Yüzyılın suçu" dedi
ABD, Tayvan'a 750 bin doz Koronavirüs aşısı gönderecek
ABD, Tayvan'a 750 bin doz Koronavirüs aşısı gönderecek
Biden: En ölümcül tehdit IŞİD değil, beyaz ırkçılıktır
Biden: En ölümcül tehdit IŞİD değil, beyaz ırkçılıktır
Danimarka'da, Covid-19 aşısının yan etkilerinden dolayı tazminat verildi
Danimarka'da, Covid-19 aşısının yan etkilerinden dolayı tazminat verildi
Londra'da aşı pasaportu karşıtı yüzlerce kişi AVM bastı
Londra'da aşı pasaportu karşıtı yüzlerce kişi AVM bastı
Hindistan Havayolları'na siber saldırı: 4.5 milyondan fazla yolcunun verileri ele geçirildi
Hindistan Havayolları'na siber saldırı: 4.5 milyondan fazla yolcunun verileri ele geçirildi
KKTC'de turistlere elektronik kelepçeyle tatil uygulaması
KKTC'de turistlere elektronik kelepçeyle tatil uygulaması
Amazon 75 bin yeni personel alacak
Amazon 75 bin yeni personel alacak
Peru’da, Covid-19 nedeniyle mezarlıklarda yer kalmadı
Peru’da, Covid-19 nedeniyle mezarlıklarda yer kalmadı
İsrail'in Gazze saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısı 153'e yükseldi
İsrail'in Gazze saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısı 153'e yükseldi
The Washington Post’ta ilk: Buzbee ilk kadın genel yayın yönetmeni oldu
The Washington Post’ta ilk: Buzbee ilk kadın genel yayın yönetmeni oldu
Dünya genelinde Covid-19'dan ölenlerin sayısı 3,3 milyonu aştı
Dünya genelinde Covid-19'dan ölenlerin sayısı 3,3 milyonu aştı
Çin'in kontrolden çıkan roketinin enkazı Maldivler yakınlarına düştü
Çin'in kontrolden çıkan roketinin enkazı Maldivler yakınlarına düştü
İklim değişikliği: Devletler sözlerini tutarsa sıcaklık ‘2,4 derece artacak’
İklim değişikliği: Devletler sözlerini tutarsa sıcaklık ‘2,4 derece artacak’
İngiltere, 60 milyon doz daha Pfizer/BioNTech aşısı sipariş etti
İngiltere, 60 milyon doz daha Pfizer/BioNTech aşısı sipariş etti
Japonya'nın en aktif yanardağında patlama oldu
Japonya'nın en aktif yanardağında patlama oldu
Üçüncü dalga için sert önlemler şart
Üçüncü dalga için sert önlemler şart
Rusya, kendi uzay istasyonunu kurmaya başladı
Rusya, kendi uzay istasyonunu kurmaya başladı
Kırmızı cüce yıldızın yörüngesinde yeni bir 'süper Dünya' tespit edildi
Kırmızı cüce yıldızın yörüngesinde yeni bir 'süper Dünya' tespit edildi
The Guardian: ABD’deki kaya petrolü üretimi çevre felaketine yol açtı
The Guardian: ABD’deki kaya petrolü üretimi çevre felaketine yol açtı