Altı muhalefet partisi anlaştığı metni kamuoyuna açıklayacak

"Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem" çalışması üzerine Saadet Partisi Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kaya açıklamalarda bulundu.

t24 > Siyaset - 12 Ocak 2022

Kaya, "Yeniden cumhurbaşkanına onu göndermek için 301 oya gerek yok. O gün Meclis'te bulunanların salt çoğunluğu, 184 milletvekili de ‘evet’ oyu verirse, evetler hayırdan fazla ise ikinci kez cumhurbaşkanına iade edilmemek üzere gönderilebilecek" dedi.

"Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem" çalışması yapan 6 muhalefet partisi, hazırladıkları ortak metni kamuoyuyla paylaşmaya hazırlanıyor. "Güçlü başbakan" vurgusu yapılan sistem çalışmasında, cumhurbaşkanının "veto yetkisi", "geri gönderme yetkisine" dönüştürülecek. Cumhurbaşkanının geri gönderdiği yasanın yeniden onaylanması için "nitelikli çoğunluk" değil "basit çoğunluk" yeterli olacak ve yasa, iade edilmemek üzere ikinci kez cumhurbaşkanına gönderilecek.

TBMM’de geçen ekim ayında bir araya gelen 6 muhalefet partisi, ‘Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem’ çalışmalarına başlamıştı. CHP Genel Başkan Yardımcısı Muharrem Erkek, İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Bahadır Erdem, Gelecek Partisi Genel Başkan Yardımcısı Ayhan Sefer Üstün, DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Mustafa Yeneroğlu, Saadet Partisi Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kaya ve Demokrat Parti Genel Başkan Yardımcısı Bülent Şahinalp'in ortak çalışması sonucu bir deklarasyon metni hazırlanarak 6 partinin genel başkanlarına sunulmuştu. 

Metin üzerindeki çalışmalar her partinin kendi bünyesinde devam ediyor. Çalışmalar tamamlandığında ‘Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem’ önerisi genel başkanlar tarafından kamuoyuna sunulacak.

Edinilen bilgiye göre; cumhurbaşkanının "veto yetkisi", "geri gönderme yetkisi' olarak yeniden düzenlenecek. Cumhurbaşkanı, TBMM’de kabul edilen yasaları tekrar görüşmek üzere Meclis’e geri gönderebilecek. Ancak yasanın cumhurbaşkanına tekrar gönderilmesi için Meclis'te bulunan milletvekillerinin salt çoğunluğu yeterli olacak ve iade edilmemek üzere ikinci kez cumhurbaşkanına gönderilecek. 

Konuya ilişkin ANKA Haber Ajansı'ndan Burcu Kahriman'a konuşan Saadet Partisi Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kaya, şunları söyledi: "Bizim yeni sistemde yapmak istediğimiz şey şu; güçlü bir başbakan, güçlü bir bakanlar kurulu olması gerekiyor. Bugünkü sistemden farkı ne? Bugünkü sistemde bir kolektif hükümet sorunundan bahsedilemiyor, sadece cumhurbaşkanının tek imza ile yapacağı işlemlerden bahsediliyor. Yani başbakana paralel olarak bugünkü cumhurbaşkanının konumunu söylüyorum. Ama parlamenter sistemde ise asıl olan, bakanlar kurulu ile beraber, müşterek atacağı imzalarla hükümet politikalarına yön vermesi. Dolayısıyla bu manada başbakanlar, bakan atarken, üst düzey bürokratlar atarken ya da hükümetlerle ilgili icraatlar yaparken cumhurbaşkanlarının vesayetine tabi olmamış olacaklar. Dolayısıyla cumhurbaşkanları da aktif siyasetin içinde olmayacakları için milli birlik ve beraberliği sağlama konusunda da partiler üstü, toplumun geneli tarafından kabul edilen siyasi kişilikler olmuş olacak.

Veto yetkisi şöyle; yasama ile ilgili cumhurbaşkanının gönderdiği yasalar, şu an 'basit çoğunluk' dediğimiz, o gün parlamentoda bulunanların salt çoğunluğuyla alınabilecek bir yasa cumhurbaşkanına gittiği zaman, cumhurbaşkanın bunu veto etme hakkı var. Yeniden yasalaşabilmesi için 301 oya, yani daha nitelikli bir oy oranına ihtiyaç duyuyor. Buna ‘cumhurbaşkanının veto hakkı' deniyor. Biz, bunu ‘cumhurbaşkanının geri gönderme hakkına’ dönüştürüyoruz. Elbette cumhurbaşkanı bir yasa değişikliğini tekrar görüşmek üzere Meclis’e iade edebilir, ama burada Meclis’in daha büyük bir çoğunlukla bunu tekrar geri göndermesi ile ilgili bir zorlaştırma getirmemiş oluyoruz. Aynı şey olursa yeniden bu yasayı yapıp göndermiş olabilecek. 'Veto' ile 'geri gönderme' farklı şeyler olduğu için söylüyorum. Birinde, daha nitelikli bir sayı ile ikinci kez gönderebiliyorsunuz aynı yasayı cumhurbaşkanına. Bizim getirdiğimiz sistemde ise adeta ‘yeniden bir görüşün bunu’ şeklinde bir geri çevirme hakkı olarak düzenliyoruz. Yani yeniden cumhurbaşkanına onu göndermek için 301 oya gerek yok. O gün Meclis'te bulunanların salt çoğunluğu, 184 milletvekili de evet oyu verirse, evetler hayırdan fazla ise tabii yeniden, ikinci kez cumhurbaşkanına iade edilmemek üzere gönderilebilecek.

 “Bürokrat atamaları, bakan atamalarında asıl olan başbakanın iradesidir. Çünkü millete karşı hesap verebilecek olan, icraatlardan dolayı hem hukuki hem siyasi sorumluluğu olan başbakanlardır. Yani cumhurbaşkanının herhangi bir hukuki veya siyasi sorumluluğu yok. Onun için zaten başbakanlar madem sorumluluk üstleniyorlarsa o zaman kendi icraatlarını, kendi uygun gördüğü atamaları yapabilmeleri gerekiyor, tabii ki anayasada kendisine tanınan oranda.

Eski parlamenter sistemde başbakanlar, yapacakları icraatlarla ilgili cumhurbaşkanlarını ikna etmek ve onların onaylarını almak zorunda kendilerini hissediyorlardı. Dolayısıyla yapmak istedikleri birçok atamayı yapamadıkları için ya vekaleten atamalar söz konusu oluyordu ya da cumhurbaşkanı tarafından veto edilen kişilerle iş yapmak zorunda kalıyordu. Yeni dönemde, başbakanlar da bu konuda, yani cumhurbaşkanını yeniden ikna etmek, onların da onayını istemek için ekstra bir mesai harcamak zorunda da kalmamış olacaklar. Çünkü asıl olan başbakanlar tarafından icra yetkisinin kullanılmasıdır.”

 “Sorumluluk başbakanda olduğu için atamaları da başbakanın kendisinin yapması gerekiyor” diye konuşan Kaya, şöyle devam etti: “Milletin birliğini, devletin kurumları arasında meydana gelebilecek iletişimsizlikleri ya da koordinasyonsuzluğu ortadan kaldırmış olacak, ama elbette cumhurbaşkanı temsil makamı olduğu için başbakanların gönderdiği atamalar, onun imzasıyla Resmi Gazete’ye gönderilmiş olacak. Yani süreci tamamlayan imzalar olacak, ama bu imzalar hiçbir zaman atamayı bekleten ya da onaylayan imzalar olmamış olacak.”

Captcha işaretlenmemiş.
Diğer Haberler
Erdoğan'ın kampta kurmaylarıyla yaptığı konuşma ortaya çıktı: Uyarıda bulunmuş
Erdoğan'ın kampta kurmaylarıyla yaptığı konuşma ortaya çıktı: Uyarıda bulunmuş
7 parti ve oluşum cephesinde ‘Demokrasi Belgesi’ hazırlığı: Türkiye’nin geleceğini birlikte değiştirelim
7 parti ve oluşum cephesinde ‘Demokrasi Belgesi’ hazırlığı: Türkiye’nin geleceğini birlikte değiştirelim
Kılıçdaroğlu’nun hükûmete yönelttiği 4 soru chp genel merkezi’ne asıldı: "ya cevap ver, ya hesap ver!"
Kılıçdaroğlu’nun hükûmete yönelttiği 4 soru chp genel merkezi’ne asıldı: "ya cevap ver, ya hesap ver!"
Fransa, Cumhurbaşkanlığı seçimleri için sandık başında
Fransa, Cumhurbaşkanlığı seçimleri için sandık başında
Rusya ve Ukrayna dışişleri bakanları 10 Mart'ta Antalya'da bir araya gelecek
Rusya ve Ukrayna dışişleri bakanları 10 Mart'ta Antalya'da bir araya gelecek
Ankara'da tarihi gün: 6 muhalefet partisi liderleri imzayı attı
Ankara'da tarihi gün: 6 muhalefet partisi liderleri imzayı attı
Altı muhalefet partisinin açıkladığı Mutabakat Metninde 25 kritik madde
Altı muhalefet partisinin açıkladığı Mutabakat Metninde 25 kritik madde
6 parti, parlamenter sisteme dönüş çalışmasını kamuoyu ile paylaşacak
6 parti, parlamenter sisteme dönüş çalışmasını kamuoyu ile paylaşacak
DEVA Partisi’ne katıldılar
DEVA Partisi’ne katıldılar
6 partinin genel başkanları 12 Şubat'ta bir araya gelecek
6 partinin genel başkanları 12 Şubat'ta bir araya gelecek
Milletvekilleri, vatandaşın fatura sıkıntısını dile getirdi
Milletvekilleri, vatandaşın fatura sıkıntısını dile getirdi
Adalet Bakanlığı'ndan "iyi hal indirimi" düzenlemesi
Adalet Bakanlığı'ndan "iyi hal indirimi" düzenlemesi
10 milletvekiline ait 12 dokunulmazlık dosyası Meclis'te
10 milletvekiline ait 12 dokunulmazlık dosyası Meclis'te
CHP’li Özel: 150 başvuru var, şimdilik 40 genci tarikat yurtlarından kurtardık
CHP’li Özel: 150 başvuru var, şimdilik 40 genci tarikat yurtlarından kurtardık
Seçim kanunu değişikliği şubat ayında Meclis'e sunulacak
Seçim kanunu değişikliği şubat ayında Meclis'e sunulacak
Enerji Bakanı Fatih Dönmez: Sabit saat uygulaması sürecek
Enerji Bakanı Fatih Dönmez: Sabit saat uygulaması sürecek
Güç Birliği Partisi’nden Başbuğ’a ziyaret
Güç Birliği Partisi’nden Başbuğ’a ziyaret
CHP, emekli ve memur zam oranının 30,95’e yükseltilmesini istedi
CHP, emekli ve memur zam oranının 30,95’e yükseltilmesini istedi
Kılıçdaroğlu'ndan emeklilere: Geçinemiyorsanız hesabını demokratik yollardan sormak sizin göreviniz
Kılıçdaroğlu'ndan emeklilere: Geçinemiyorsanız hesabını demokratik yollardan sormak sizin göreviniz
İmamoğlu: İstanbul 2036 olimpiyatı mutlak hedefimiz
İmamoğlu: İstanbul 2036 olimpiyatı mutlak hedefimiz
İmamoğlu: 86 bin kişiyi zan altında bırakmak çok büyük bir kötülük
İmamoğlu: 86 bin kişiyi zan altında bırakmak çok büyük bir kötülük
Kılıçdaroğlu'ndan 'seçim' talimatı: Kurmayları harekete geçiyor
Kılıçdaroğlu'ndan 'seçim' talimatı: Kurmayları harekete geçiyor
Kılıçdaroğlu'dan Erdoğan'a: O önce konuşur sonra dediklerimi yapar
Kılıçdaroğlu'dan Erdoğan'a: O önce konuşur sonra dediklerimi yapar
Altı partinin Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem çalışmaları son aşamada
Altı partinin Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem çalışmaları son aşamada
"Hazine'de olmayan bir parayla garanti verdiler, gizli faizin dik âlâsını uyguladılar”
"Hazine'de olmayan bir parayla garanti verdiler, gizli faizin dik âlâsını uyguladılar”
Bloomberg, Erdoğan'ın bin 56 konuşmasını analiz etti:
Bloomberg, Erdoğan'ın bin 56 konuşmasını analiz etti:
Kemal Kılıçdaroğlu duyurdu: CHP belediyelerinde asgari ücret 4 bin 500 TL olacak
Kemal Kılıçdaroğlu duyurdu: CHP belediyelerinde asgari ücret 4 bin 500 TL olacak
Parlamenter sistem çalışmalarında son konu belli oldu
Parlamenter sistem çalışmalarında son konu belli oldu
Kulis: Erdoğan, ismi DEVA ve Gelecek partileriyle anılan eski Bakan Elvan’ı yakınında tutmak istiyor
Kulis: Erdoğan, ismi DEVA ve Gelecek partileriyle anılan eski Bakan Elvan’ı yakınında tutmak istiyor
AKP'den gençlik raporu: İlk defa oy kullanacak seçmenin tercihi yine AK Parti
AKP'den gençlik raporu: İlk defa oy kullanacak seçmenin tercihi yine AK Parti
Kılıçdaroğlu: Milyonlarca işsizimiz var, pazar atıklarından beslenen yüz binler var
Kılıçdaroğlu: Milyonlarca işsizimiz var, pazar atıklarından beslenen yüz binler var
Kılıçdaroğlu: Gelmedik, sofranıza oturmadık, dertlerinizi dinlemedik, Şanlıurfa’ya helalleşmeye geldim”
Kılıçdaroğlu: Gelmedik, sofranıza oturmadık, dertlerinizi dinlemedik, Şanlıurfa’ya helalleşmeye geldim”
CHP'li Ağbaba'dan TÜİK'e: TÜİK, üzerindeki baskıyı sorumluluk almayarak kabul ediyor; talimatla veri açıkladığının itirafıdır!
CHP'li Ağbaba'dan TÜİK'e: TÜİK, üzerindeki baskıyı sorumluluk almayarak kabul ediyor; talimatla veri açıkladığının itirafıdır!
CHP'li Çetin Osman Budak’tan tarikat yurdu tepkisi: Öğrencileri mahkûm ettiniz
CHP'li Çetin Osman Budak’tan tarikat yurdu tepkisi: Öğrencileri mahkûm ettiniz
TBMM'deki bütçe görüşmelerinde yumruklu kavga çıktı
TBMM'deki bütçe görüşmelerinde yumruklu kavga çıktı
AKP, Seçim Yasası değişikliğini Mart başında Meclis'e sunmayı planlıyor
AKP, Seçim Yasası değişikliğini Mart başında Meclis'e sunmayı planlıyor
Erdoğan, Katar’a gidiyor
Erdoğan, Katar’a gidiyor
İyi Partili Erhan Usta: Berat Albayrak ekonomi yönetimine tamamen hâkim
İyi Partili Erhan Usta: Berat Albayrak ekonomi yönetimine tamamen hâkim
Ormanlar ranta açılacak ve yok edilecek
Ormanlar ranta açılacak ve yok edilecek
CHP'li Yavuzyılmaz: Nureddin Nebati ilk çift maaşlı bakan oldu; Aylık geliri 65 bin 849 TL
CHP'li Yavuzyılmaz: Nureddin Nebati ilk çift maaşlı bakan oldu; Aylık geliri 65 bin 849 TL
AKP-MHP, kurdaki ‘dış mihrakların’ araştırılmasını reddetti
AKP-MHP, kurdaki ‘dış mihrakların’ araştırılmasını reddetti
CHP'li Nazlıaka'dan kadınların eşit temsilini öngören yasanın reddedilmesine tepki
CHP'li Nazlıaka'dan kadınların eşit temsilini öngören yasanın reddedilmesine tepki
Erdoğan: Kur ve enflasyon dediğin bugün artar, yarın düşer
Erdoğan: Kur ve enflasyon dediğin bugün artar, yarın düşer
Faizin düşüşü sebebiyle kurda da ciddi bir olumlu iyileşme olacak
Faizin düşüşü sebebiyle kurda da ciddi bir olumlu iyileşme olacak
CHP’den Bahçeli’ye yanıt: Mansur Yavaş’ın arkasında Ankara halkının ve Millet İttifakı’nın nefesi vardır
CHP’den Bahçeli’ye yanıt: Mansur Yavaş’ın arkasında Ankara halkının ve Millet İttifakı’nın nefesi vardır
DEVA Partisi kurucusu Metin Gürcan tutuklandı
DEVA Partisi kurucusu Metin Gürcan tutuklandı
Erdoğan'ın hedefinde Kılıçdaroğlu var
Erdoğan'ın hedefinde Kılıçdaroğlu var
Ali Babacan: ‘Ülkeyi eski karne günlerine döndürüyorlar
Ali Babacan: ‘Ülkeyi eski karne günlerine döndürüyorlar